به گزارش آی سی تی نیوز؛ مایکروسافت در تاریخ ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶ (۷ مهر ۱۴۰۵) قابلیت جدید Disc-to-Digital را بهصورت عمومی برای همه کاربران ایکسباکس منتشر کرد. پیش از این، این قابلیت از ۳۱ آگوست ۲۰۲۶ بهصورت محدود در اختیار اعضای برنامه Xbox Insiders قرار داشت. با این قابلیت، کاربران کنسولهای ایکسباکس وان و سری ایکس میتوانند با قرار دادن دیسک در دستگاه، نسخه دیجیتالی آن را ثبت کنند و از این پس بدون نیاز به دیسک به تجربه بازی بپردازند.
نحوه کار و وابستگی مجوز به دیسک
کاربران با قرار دادن دیسک بازیهای Xbox One یا Xbox Series X در کنسول (در حالی که به حساب مایکروسافت خود وارد شدهاند)، میتوانند مجوز دیجیتال آن بازی را دریافت کنند. پس از فعالسازی، بازی بدون نیاز به دیسک از کتابخانه دیجیتال اجرا میشود.
دیسک فیزیکی پس از تبدیل همچنان بهصورت عادی کار میکند و از بین نمیرود. کاربران میتوانند آن را نگه دارند، بفروشند یا قرض دهند. مجوز دیجیتال به خود دیسک وابسته است، نه به حساب کاربری. اگر دیسک به شخص دیگری فروخته یا قرض داده شود و آن شخص آن را در کنسول خود قرار دهد، مجوز دیجیتال به حساب جدید منتقل میشود و مالک قبلی دسترسی دیجیتال خود را از دست میدهد. این طراحی، چرخه بازار دستدوم را حفظ میکند.
نشان مخصوص و پشتیبانی از Xbox Play Anywhere
بازیهایی که نسخه دیجیتال آنها فعال شده، در کتابخانه کاربر نشان مخصوصی دریافت میکنند تا کاربران بتوانند مجموعههای تبدیلشده خود را تشخیص دهند. بازیهایی که از برنامه Xbox Play Anywhere پشتیبانی میکنند، پس از تبدیل روی کامپیوتر نیز قابل نصب و اجرا خواهند بود. همچنین بازیهایی که از Xbox Cloud Gaming پشتیبانی میکنند، پس از تبدیل دیجیتال قابل استریم خواهند بود.
پشتیبانی از بازیهای حذفشده از فروشگاه
یکی از مهمترین ویژگیهای این برنامه، پشتیبانی از بازیهایی است که از فروشگاه دیجیتال حذف شدهاند. بازیهایی مانند Deadpool (حذفشده در ۲۰۱۷)، F1 2021، Minecraft: Story Mode و Rock Band 4 همچنان از طریق دیسک فیزیکی قابل تبدیل به نسخه دیجیتال هستند. این ویژگی به حفظ تاریخ بازیهای ویدیویی کمک میکند.
محدودیتها و بازیهای پشتیبانینشده
این قابلیت فقط برای بازیهای Xbox One و Xbox Series X کار میکند. بازیهای Xbox 360 و Xbox اصلی از این برنامه پشتیبانی نمیکنند و برای اجرای آنها همچنان باید دیسک در درایو باقی بماند. همچنین کنسول Xbox Series S فاقد درایو دیسک است و کاربران این کنسول نمیتوانند از این قابلیت استفاده کنند.
بر اساس پایگاه داده اجتماعی XCT.live، از ۱,۸۶۰ بازی بررسیشده، تاکنون ۱,۵۷۸ بازی بهعنوان سازگار تأیید شدهاند. ۲۲۱ بازی ناسازگار و ۳۷ بازی همچنان تأییدنشده باقی ماندهاند. در حالی که یوبیسافت و سگا به فهرست ناشران پشتیبان اضافه شدهاند، ناشران بزرگی مانند باندای نامکو و اسکوئر انیکس هنوز از این قابلیت برای بازیهای خود پشتیبانی نمیکنند.
روش فعالسازی و تنظیمات پیشنهادی
در نسخه نهایی، فرآیند تبدیل سادهتر شده است. کاربران میتوانند بازی را از داشبورد ایکسباکس هایلایت کرده، منوی آن را باز کنند و گزینه «Claim digital license» را انتخاب کنند. مایکروسافت توصیه کرده کاربرانی که قصد تبدیل تعداد زیادی دیسک را دارند، تنظیم «Play disc automatically» را غیرفعال کنند تا بتوانند دیسکها را یکییکی و بدون اجرای خودکار بازی تعویض کنند.
واکنشها و ارتباط با Project Helix
شوهی یوشیدا، رئیس پیشین استودیوهای پلیاستیشن، این اقدام مایکروسافت را «حرکت عالی تیم ایکسباکس» توصیف کرده است. این در حالی است که سونی اعلام کرده از ژانویه ۲۰۲۸ تولید دیسکهای فیزیکی برای بازیهای جدید پلیاستیشن را متوقف خواهد کرد و هنوز برنامه مشابهی برای حفظ کتابخانههای فیزیکی کاربران اعلام نکرده است.
این قابلیت بهعنوان بخشی از برنامههای مایکروسافت برای حفظ کتابخانههای بازی در آستانه عرضه نسل بعدی کنسولها (Project Helix) معرفی شده است. اگر کنسول بعدی ایکسباکس فاقد درایو دیسک باشد، کاربرانی که بازیهای خود را دیجیتالی کردهاند، همچنان به آنها دسترسی خواهند داشت.
تحلیل ICTNews
قابلیت Disc-to-Digital ایکسباکس را میتوان یکی از هوشمندانهترین اقدامات مایکروسافت در آستانه گذار صنعت بازی به عصر تمامدیجیتال دانست. این شرکت بهجای حذف یکباره دیسکها یا رها کردن کاربران فیزیکی، یک پل ارتباطی میان دو نسل ساخته است.
نکته کلیدی در طراحی این سیستم، وابستگی مجوز به دیسک است. این رویکرد برخلاف انتظار اولیه، نهتنها به ضرر کاربران نیست، بلکه بازار دستدوم را حفظ میکند. اگر کاربری بازی خود را بفروشد، مجوز دیجیتال نیز به خر یدار جدید منتقل میشود و این چرخه، ارزش دیسکهای فیزیکی را در بازار حفظ میکند. این یک راهحل خلاقانه برای تنش میان مالکیت فیزیکی و دیجیتال است.
پشتیبانی از بازیهای حذفشده از فروشگاه نیز یک مزیت غیرمنتظره و مهم محسوب میشود. بازیهایی مانند Deadpool که دیگر در فروشگاه دیجیتال قابل خرید نیستند، اکنون از طریق دیسک فیزیکی قابل دیجیتالیشدن هستند. این ویژگی به حفظ تاریخ بازیهای ویدیویی کمک میکند.
با این حال، محدودیت به دو نسل کنسول و عدم پشتیبانی از Xbox 360 و Xbox اصلی، دامنه این قابلیت را محدود میکند. همچنین عدم پشتیبانی ناشران بزرگی مانند باندای نامکو و اسکوئر انیکس نشان میدهد که این برنامه هنوز در مراحل اولیه است و ممکن است ماهها یا سالها طول بکشد تا پشتیبانی کامل شود.
در نهایت، این اقدام مایکروسافت را میتوان پاسخی مستقیم به تصمیم سونی برای توقف تولید دیسکهای پلیاستیشن از ۲۰۲۸ دانست. در حالی که سونی کاربران فیزیکی را به سمت خرید دوباره نسخههای دیجیتال سوق میدهد، مایکروسافت راهی برای حفظ کتابخانههای موجود ارائه کرده است. این تفاوت رویکرد، میتواند در رقابت نسل بعدی کنسولها به نفع ایکسباکس تمام شود.