خروج سرمایه نهادی، تغییر انتظارات درباره نرخ بهره آمریکا، کاهش نقدینگی استیبلکوینها و موج انحلال معاملات اهرمی، بازار رمزارزها را وارد یکی از دورههای پرتنش ماههای اخیر کرده است. افت بیتکوین به محدوده منفی دو رقمی در مقیاس هفتگی و عملکرد ضعیفتر اتریوم و برخی آلتکوینها، نگرانیها درباره تداوم روند نزولی را افزایش داده است؛ اما آیا بازار به کف اصلاح نزدیک شده یا فشار فروش همچنان ادامه خواهد داشت؟
به گزارش آی سی تی نیوز؛ بازار جهانی رمزارزها در روزهای اخیر با موج تازهای از فروش مواجه شده است؛ موجی که بیتکوین را به سمت ثبت ششمین هفته نزولی متوالی سوق داده و اتریوم و سایر رمزارزهای بزرگ را نیز با افتهای سنگینتری روبهرو کرده است. بررسی دادههای منتشرشده تا شنبه ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ نشان میدهد که این اتفاق صرفاً یک اصلاح تکنیکال یا نوسان کوتاهمدت نیست، بلکه مجموعهای از عوامل اقتصادی، خروج سرمایه نهادی، کاهش نقدینگی و افزایش نگرانی سرمایهگذاران در شکلگیری آن نقش دارند.
در بازه هفتگی، افت بیتکوین در منابع مختلف حدود ۹ تا ۱۱ درصد گزارش شده است. اتریوم نیز در همین بازه حدود ۱۲ تا ۱۵ درصد کاهش داشته و سولانا در محدوده افت دو رقمی قرار گرفته است. تفاوت ارقام منتشرشده به زمان ثبت دادهها و بازه محاسباتی منابع برمیگردد. شاخص ترس و طمع بازار نیز به محدوده «ترس شدید» رسیده است؛ نشانهای از کاهش محسوس اعتماد و افزایش احتیاط معاملهگران.
نرخ بهره آمریکا؛ محرک اصلی موج تازه فروش
یکی از مهمترین عوامل فشار بر بازار رمزارزها، تغییر انتظارات درباره سیاست پولی فدرالرزرو آمریکاست.
انتشار دادههای اقتصادی جدید آمریکا، از جمله گزارش اشتغال قویتر از انتظار و افزایش شاخصهای تورمی، احتمال افزایش دوباره نرخ بهره را در نگاه معاملهگران تقویت کرده است. بر اساس گزارش Coinbase Institutional، بازار قراردادهای آتی اکنون احتمال افزایش نرخ بهره در نشست دسامبر فدرالرزرو را جدیتر از گذشته ارزیابی میکند.
افزایش احتمال نرخ بهره، معمولاً جذابیت داراییهای پرریسک و بدون بازده تضمینشده را کاهش میدهد. در چنین شرایطی، سرمایهگذاران بخشی از داراییهای خود را به سمت گزینههایی با ریسک کمتر و بازده قابل پیشبینیتر منتقل میکنند.
تقویت دلار آمریکا و افزایش بازده اوراق خزانهداری نیز فشار مضاعفی ایجاد کرده است. بازار رمزارز که در سالهای اخیر بهشدت تحت تأثیر جریان نقدینگی جهانی قرار گرفته، نسبت به تغییر شرایط پولی حساسیت بالایی دارد.
خروج سرمایه از ETFها؛ نشانه کاهش تقاضای نهادی
عامل مهم دیگر، خروج پیوسته سرمایه از صندوقهای قابل معامله بورسی مبتنی بر رمزارزهاست.
بر اساس اطلاعات منتشرشده از سوی The Block و دادههای SoSoValue، صندوقهای بورسی اسپات بیتکوین در آمریکا هفت روز معاملاتی متوالی خروج سرمایه را تجربه کردهاند. این روند در هفته دوم نوامبر نیز ادامه داشته و دومین هفته متوالی با خروج سنگین سرمایه برای این صندوقها ثبت شده است.
صندوقهای اسپات اتریوم نیز با هفتمین هفته متوالی خروج سرمایه مواجه شدهاند؛ اتفاقی که نشان میدهد کاهش تقاضا فقط به بیتکوین محدود نیست.
اهمیت این موضوع در آن است که ETFها طی سالهای اخیر به یکی از مسیرهای اصلی ورود سرمایهگذاران نهادی و سنتی به بازار رمزارز تبدیل شدهاند. بنابراین، استمرار خروج سرمایه از این صندوقها میتواند به کاهش تقاضای نقدی و دشوارترشدن جذب خریداران جدید منجر شود.
کاهش نقدینگی؛ استیبلکوینها نیز در حال کوچکشدن هستند
یکی از نشانههای مهم وضعیت فعلی بازار، کاهش عرضه استیبلکوینهاست.
بر اساس گزارش هفتگی Coinbase Institutional، عرضه استیبلکوینها در یک دوره ۳۰ روزه با انقباضی بیسابقه روبهرو شده است. این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ زیرا استیبلکوینهایی مانند تتر و USDC بخش مهمی از نقدینگی مورد استفاده برای خریدوفروش رمزارزها را تشکیل میدهند.
هنگامی که سرمایه از استیبلکوینها خارج میشود و عرضه آنها کاهش مییابد، به این معناست که بخشی از نقدینگی آماده ورود به بازار نیز در حال کوچکشدن است. در چنین شرایطی حتی فشار فروش نهچندان بزرگ میتواند تأثیر بیشتری بر قیمتها داشته باشد.
Coinbase Institutional در تحلیل خود تأکید کرده است که کاهش عرضه استیبلکوینها در کنار خروج سرمایه از ETFها، یکی از عوامل تضعیف توان بازار برای جذب موج فروش اخیر بوده است.
لیکوییدشدن معاملات اهرمی؛ سقوطی که خود را تشدید میکند
در کنار عوامل کلان اقتصادی و خروج سرمایه، ساختار معاملات مشتقه نیز به تشدید ریزش کمک کرده است.
بخش قابل توجهی از معاملهگران بازار رمزارز با استفاده از اهرم مالی، روی افزایش قیمت داراییها موقعیت خرید باز کرده بودند. با آغاز افت قیمتها، بسیاری از این موقعیتها به محدوده زیان رسیدند و صرافیها برای جلوگیری از زیان بیشتر، آنها را بهصورت خودکار بستند.
بر اساس دادههای CoinGlass که در گزارش CoinDesk بازتاب یافته، موج اخیر انحلال موقعیتها عمدتاً به معاملهگران دارای موقعیت خرید ضربه زده است. این فرایند خود به افزایش عرضه و فشار نزولی منجر شد.
به بیان ساده، افت اولیه قیمت باعث بستهشدن اجباری معاملات خرید میشود و همین فروش اجباری، قیمت را پایینتر میبرد؛ چرخهای که میتواند یک اصلاح معمولی را به موجی شدیدتر تبدیل کند.
حادثه امنیتی و کاهش اعتماد؛ فشارهای اختصاصی بازار رمزارز
در کنار عوامل اقتصادی، برخی رخدادهای اختصاصی صنعت رمزارز نیز بر فضای بازار تأثیر گذاشتهاند.
حادثه امنیتی گزارششده در بایننس در پایان اکتبر، یکی از رویدادهایی بود که نگرانیها درباره امنیت زیرساختهای معاملاتی و نگهداری داراییهای دیجیتال را دوباره مطرح کرد. البته Coinbase Institutional در تحلیل اخیر خود تأکید میکند که نباید این رخداد را علت اصلی ریزش روزهای اخیر دانست؛ زیرا فشار فروش این هفته بیش از هر چیز با تغییر انتظارات نرخ بهره و شرایط اقتصاد کلان ارتباط داشته است.
همچنین کاهش تقاضای سرمایهگذاران آمریکایی و خروج سرمایه از صندوقها، نشان میدهد بخشی از فشار فروش منشأ نهادی دارد و صرفاً به رفتار معاملهگران خرد محدود نیست.
آیا روند نزولی ادامه پیدا میکند؟
پاسخ به این پرسش به چند متغیر بستگی دارد و در شرایط فعلی نمیتوان زمان مشخصی برای پایان اصلاح تعیین کرد.
جیمز باترفیل، رئیس بخش تحقیقات CoinShares، در ارزیابی ۱۳ نوامبر خود معتقد است که در نبود تغییر اساسی در سیاست پولی، تقاضای نهادی و رفتار سرمایهگذاران بزرگ، احتمال ادامه نوسان در یک محدوده گسترده بیشتر از آغاز یک روند صعودی پایدار است.
از نگاه این تحلیل، افزایش انتظارات نرخ بهره، بازگشت فروش از سوی دارندگان بزرگ رمزارزها و تضعیف فضای سرمایهگذاری در فناوری و هوش مصنوعی، همچنان از عوامل محدودکننده رشد بازار هستند.
در سناریوی نخست، اگر دادههای تورمی همچنان بالا بمانند، فدرالرزرو به سمت سیاست پولی سختگیرانهتر حرکت کند و خروج سرمایه از ETFها و استیبلکوینها ادامه یابد، بازار ممکن است با موج دیگری از فروش و نوسان در سطوح پایینتر مواجه شود.
در مقابل، کاهش نگرانیهای تورمی، عقبنشینی انتظارات افزایش نرخ بهره، توقف خروج سرمایه از صندوقها و بازگشت تقاضای نهادی میتواند به تثبیت بازار کمک کند. کاهش حجم معاملات اهرمی و تخلیه موقعیتهای پرریسک نیز ممکن است از شدت نوسان بکاهد.
از منظر تکنیکال نیز معاملهگران به میانگین متحرک بلندمدت بیتکوین و توانایی قیمت برای بازپسگیری سطوح ازدسترفته توجه دارند. برخی تحلیلگران شکست این محدودهها را نشانه تضعیف ساختار بازار میدانند؛ در حالی که گروهی دیگر، وضعیت فروش بیشازحد را عاملی برای احتمال بازگشت کوتاهمدت ارزیابی میکنند. با این حال، هیچیک از این نشانهها بهتنهایی اثباتکننده تشکیل کف قیمتی نیستند.
بازار رمزارز در انتظار بازگشت اعتماد
آنچه در روزهای اخیر رخ داده، حاصل همزمانی چند فشار است: سیاست پولی سختگیرانهتر از انتظار، تقویت دلار، خروج سرمایه نهادی، کاهش نقدینگی استیبلکوینها و بستهشدن اجباری معاملات اهرمی.
اگرچه افت شدید قیمتها و ورود شاخصهای احساسات به محدوده ترس شدید میتواند زمینهساز بازگشت مقطعی بازار باشد، اما برای شکلگیری یک روند صعودی پایدار، بازگشت تقاضای واقعی و بهبود شرایط نقدینگی اهمیت بیشتری دارد.
در حال حاضر، بازار رمزارز بیش از آنکه به یک محرک خبری مثبت نیاز داشته باشد، به نشانهای معتبر از بازگشت سرمایه و اعتماد سرمایهگذاران احتیاج دارد. تا زمان تحقق این شرایط، ادامه نوسانات شدید و حساسیت بازار به دادههای اقتصادی آمریکا همچنان محتمل خواهد بود.
