به گزارش آی سی تی نیوز؛ کوالکام در ۴ نوامبر ۲۰۲۶ (۱۳ آبان ۱۴۰۵) اعلام کرد که با SpaceX همکاری کرده تا زیرساخت‌های لازم برای راه‌اندازی شبکه ۵G استارلینک در آمریکا را تأمین کند. این توافق که کوالکام آن را «بزرگ‌ترین طرح ۵G خود تا به امروز» خوانده، SpaceX را در مسیر تبدیل شدن به یکی از اپراتورهای بزرگ موبایل آمریکا قرار می‌دهد .
ماکروسل، نه دکل کوچک
برخلاف تصور اولیه از «دکل‌های کوچک مخابراتی»، این استقرار شامل ماکروسل‌ها (Macro Cells) است، دکل‌های بزرگ و تمام‌عیاری که ستون فقرات یک شبکه موبایل را تشکیل می‌دهند. قرار است ده‌ها هزار عدد از این تجهیزات از سال آینده میلادی در نقاط مختلف آمریکا نصب شوند تا پوشش شهری شبکه موبایل استارلینک فراهم شود .
مشخصات فنی
شبکه Starlink Mobile از آنتن‌های Massive MIMO با ۶۴ مسیر ارسال و ۶۴ مسیر دریافت (64T64R) استفاده خواهد کرد. کوالکام پلتفرم Dragonwing QRU100 (واحد رادیویی)، QDU100 (واحد توزیع‌شده) و نرم‌افزار Layer 1 را تأمین می‌کند. نوآوری کوالکام در این است که Massive MIMO را در باند ۲ گیگاهرتز (پایین‌تر از باندهای معمول ۳.۵ گیگاهرتز) پیاده‌سازی می‌کند—کاری که به گفته مدیران کوالکام «منحصر به فرد» است .
مشکل کمبود طیف
نکته حیاتی این است که SpaceX در حال حاضر تنها حدود ۸۰ مگاهرتز طیف دارد (۶۵ مگاهرتز در باند ۲ گیگاهرتز از EchoStar + ۱۴ مگاهرتز در باند ۸۰۰ مگاهرتز از Grain Management). در مقابل، T-Mobile حدود ۳۷۵ مگاهرتز، AT&T حدود ۳۱۴ مگاهرتز و Verizon حدود ۲۷۹ مگاهرتز طیف در اختیار دارند. این کمبود شدید طیف، دلیل اصلی انتخاب Massive MIMO 64T64R است—تا حداکثر ظرفیت از هر مگاهرتز استخراج شود .
زمان‌بندی و درآمد
استقرار از ۲۰۲۷ آغاز می‌شود. مدیرعامل کوالکام اعلام کرد که این توافق از پاییز ۲۰۲۷ (پایان سال مالی ۲۰۲۷ کوالکام) شروع به تأثیرگذاری بر درآمد خواهد کرد و «داستان اصلی سال مالی ۲۰۲۸» است. هیچ‌کدام از دو شرکت ارزش دلاری قرارداد، تضمین‌ها یا تاریخ دقیق شروع سرویس را اعلام نکرده‌اند .
رقابت و زمینه
این توافق کوالکام را در رقابت با شرکت‌هایی نظیر اریکسون، نوکیا و سامسونگ قرار می‌دهد که پیش‌تر بر بازار تجهیزات RAN تسلط داشتند. همچنین کوالکام نه‌تنها تجهیزات ایستگاه پایه را تأمین می‌کند، بلکه یکی از بزرگ‌ترین تأمین‌کنندگان مودم گوشی‌های هوشمند نیز هست. مودم X105 کوالکام اولین مودمی است که از استاندارد 5G NR-NTN برای اتصال مستقیم گوشی به ماهواره پشتیبانی می‌کند—یعنی کوالکام در هر دو سر لینک، گوشی و برج، حضور دارد .SpaceX نیز در اکتبر توافق کرد طیف ۸۰۰ مگاهرتز را از Grain Management به قیمت حدود ۸ میلیارد دلار خریداری کند (مشروط به تأیید FCC). گزارش‌ها حاکی از مذاکره SpaceX با Crown Castle برای دسترسی به حداقل ۸۰,۰۰۰ سایت مخابراتی و احتمال خرید Boost Mobile از EchoStar است .
نقدها
مایک دانو، تحلیلگر Ookla، گفت این توافق «احتمال تبدیل Starlink Mobile به یک اپراتور چهارم معتبر» را تقویت می‌کند، اما «هنوز مشخص نیست آیا می‌تواند با موفقیت با اپراتورهای تثبیت‌شده رقابت کند» .مایکل تیلندر، رئیس SRG Research، زیر سوال برد که آیا رادیوهای Massive MIMO 64T64R در باندهای پایین FDD از نظر ابعاد و وزن در همه مکان‌ها عملی هستند یا خیر. او تأکید کرد Massive MIMO ظرفیت اضافه می‌کند اما مشکل کمبود طیف SpaceX را حل نمی‌کند .جان ساو، مدیر فنی T-Mobile، طیف احتمالی Starlink Mobile را حدود ۸۰ مگاهرتز تخمین زد (بخشی از آن فقط uplink) در مقابل نزدیک به ۴۰۰ مگاهرتز T-Mobile .تیم هوتگس، مدیرعامل Deutsche Telekom، گفت این طرح‌ها را «بسیار جدی» می‌گیرد اما هزینه آن می‌تواند از ۲۰۰ میلیارد دلار فراتر رود .
تحلیل ICTNews
این توافق را باید در چارچوب یک چرخش استراتژیک دید: SpaceX از یک ارائه‌دهنده اینترنت ماهواره‌ای به یک اپراتور موبایل کامل تبدیل می‌شود. برای این کار، نه‌تنها به ماهواره نیاز دارد، بلکه به زیرساخت زمینی—برج، طیف و تجهیزات رادیویی—نیز محتاج است. کوالکام در این معادله، تأمین‌کننده کلیدی هر دو سر لینک است: هم رادیوهای برج و هم مودم گوشی.نکته قابل توجه، نوآوری فنی کوالکام است. پیاده‌سازی Massive MIMO 64T64R در باند ۲ گیگاهرتز، کاری است که پیش‌تر در این باند رایج نبود. اگر این فناوری در عمل جواب دهد، می‌تواند استاندارد جدیدی برای اپراتورهایی باشد که طیف محدودی دارند—از جمله اپراتورهای کشورهای در حال توسعه.اما دو نکته را نباید از نظر دور داشت. نخست، کمبود طیف. SpaceX با ۸۰ مگاهرتز در مقابل ۳۷۵ مگاهرتز T-Mobile، از نظر ظرفیت شبکه در موقعیت ضعیفی قرار دارد. Massive MIMO می‌تواند این شکاف را تا حدی پر کند، اما نه کاملاً. اگر SpaceX نتوان
د طیف بیشتری به دست آورد، شبکه آن ممکن است در مناطق پرترافیک با محدودیت ظرفیت مواجه شود.دوم، هزینه. تیم هوتگس هزینه این طرح را تا ۲۰۰ میلیارد دلار تخمین زده است. این رقم، حتی برای SpaceX با ارزش‌گذاری بالا، یک تعهد مالی عظیم است. اگر درآمد Starlink Mobile به انتظارات نرسد، این سرمایه‌گذاری می‌تواند به یک بحران مالی تبدیل شود.
در مجموع، همکاری کوالکام و SpaceX یک گام مهم در مسیر تبدیل استارلینک به اپراتور چهارم آمریکاست. اما موفقیت آن به سه عامل بستگی دارد: طیف بیشتر، اجرای فنی موفق Massive MIMO در باند ۲ گیگاهرتز و جذب مشتری در بازاری که سه اپراتور قدرتمند در آن حضور دارند.
در مجموع، همکاری کوالکام و SpaceX یک گام مهم در مسیر تبدیل استارلینک به اپراتور چهارم آمریکاست. اما موفقیت آن به سه عامل بستگی دارد: طیف بیشتر، اجرای فنی موفق Massive MIMO در باند ۲ گیگاهرتز و جذب مشتری در بازاری که سه اپراتور قدرتمند در آن حضور دارند.
