اتحادیه اروپا بهصورت رسمی تیکتاک را به نقض قوانین جدید خدمات دیجیتال (Digital Services Act – DSA) متهم کرده و اعلام کرده طراحی این پلتفرم ممکن است کاربران، بهویژه نوجوانان، را به استفاده اعتیادآور از اپلیکیشن سوق دهد. این اتهام در تاریخ ۶ فوریه ۲۰۲۶ از سوی کمیسیون اروپا اعلام شده و میتواند پیامدهای حقوقی و مالی گستردهای برای شرکت مادر این شبکه اجتماعی، یعنی ByteDance، بههمراه داشته باشد.
بر اساس بیانیه رسمی منتشرشده از سوی کمیسیون اروپا، ویژگیهایی مانند اسکرول بینهایت (Infinite Scroll)، پخش خودکار ویدئوها (Autoplay) و سیستم پیشنهاد محتوای مبتنی بر الگوریتمهای رفتاری، بهگونهای طراحی شدهاند که کاربران را به ادامه مصرف محتوا بدون وقفه تشویق میکنند. به گفته مقامات اروپایی، این ساختار میتواند به شکلگیری رفتارهای اجباری و کاهش کنترل کاربر بر زمان استفاده منجر شود، بهویژه در میان کودکان و نوجوانان.
قانون خدمات دیجیتال اتحادیه اروپا که از سال ۲۰۲۴ بهطور کامل اجرایی شده، پلتفرمهای بزرگ آنلاین را ملزم میکند خطرات سیستماتیک مرتبط با سلامت روان، امنیت کاربران خردسال و شفافیت الگوریتمها را کاهش دهند. کمیسیون اروپا اعلام کرده بررسیهای اولیه نشان میدهد ابزارهای کنترلی فعلی تیکتاک برای محدودسازی زمان استفاده یا محافظت مؤثر از کاربران کمسن، کافی نبوده است.
در صورت نهایی شدن این اتهام و اثبات تخلف، تیکتاک ممکن است با جریمهای تا سقف ۶ درصد از درآمد سالانه جهانی ByteDance مواجه شود؛ رقمی که میتواند به میلیاردها دلار برسد. علاوه بر جریمه مالی، این شرکت احتمالاً مجبور خواهد شد تغییرات اساسی در طراحی تجربه کاربری خود ایجاد کند؛ از جمله اصلاح نحوه نمایش محتوا، محدودسازی اسکرول بینهایت یا تقویت ابزارهای مدیریت زمان استفاده.
در واکنش به این اقدام، سخنگوی تیکتاک اعلام کرده که این شرکت با یافتههای کمیسیون اروپا موافق نیست و از خود در چارچوبهای قانونی دفاع خواهد کرد. در بیانیه منتشرشده از سوی این شرکت تأکید شده است که تیکتاک «به ایمنی کاربران، بهویژه نوجوانان، متعهد است» و طی سالهای اخیر ابزارهای متعددی برای کنترل والدین و مدیریت زمان استفاده معرفی کرده است.
این پرونده یکی از جدیترین چالشهای حقوقی تیکتاک در اروپا محسوب میشود و در ادامه روند سختگیری نهادهای اروپایی علیه پلتفرمهای بزرگ فناوری شکل گرفته است؛ روندی که تمرکز آن تنها بر محتوای منتشرشده نیست، بلکه طراحی فنی و روانشناختی تجربه کاربری را نیز شامل میشود.