آنچه مقامات آمریکایی از آن سخن می‌گویند و مدعی آن هستند، نوعی «اخاذی با چاشنی رمزارز» است. طرحی که به ادعای آنها، ایران از طریق آن، در یکی از مهم‌ترین گلوگاه‌های انتقال نفت جهان فعالیت می‌کرد.
به گزارش cryptonomist، رسانه حوزه رمزارز، بلاک‌چین و اقتصاد دیجیتال در لوگانو (سوئیس)، دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا/ اوفک (OFAC)، در چارچوب اقدامی با محوریت تحریم‌های دریایی مرتبط با رمزارز ایران، دو شرکت ایرانی را تحریم کرده است.
گفته می‌شود این شرکت‌ها، در اجرای طرحی نقش داشته‌اند که بر اساس آن، کشتی‌های تجاری برای عبور از تنگه هرمز مجبور به خرید بیمه اجباری بودند و امکان پرداخت هزینه آن با بیت‌کوین و سایر دارایی‌های دیجیتال فراهم شده بود تا محدودیت‌های مالی غرب، دور زده شود.
هدف گرفتن طرح عوارض دریایی مبتنی بر رمزارز ایران

تحریم‌های جدید اوفک، دو شرکت را هدف قرار داده که به ادعای وزارت خزانه‌داری آمریکا، زیر چتر سپاه پاسداران انقلاب اسلامی فعالیت می‌کردند: «شرکت بیمه دریایی خلیج فارس» و «سازمان خدمات دریایی هرمزسیف به معنای هرمز امن» (HormuzSafe).

طبق ادعای وزارت خزانه‌داری آمریکا، این دو نهاد در اجرای یک طرح نقش محوری داشتند که از کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز، هزینه بیمه اجباری دریافت می‌کرد. آبراهی که یکی از پرترددترین و راهبردی‌ترین مسیرهای دریایی جهان به‌شمار می‌رود و روزانه حدود یک‌پنجم نفت جهان از آن عبور می‌کند.
اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، در تشریح زمینه این اقدام گفت: «با سقوط آزاد اقتصاد و تورم سه‌رقمی، حکومت ایران به‌شدت به پول نیاز دارد.» او این طرح را مستقیماً به وخامت شرایط اقتصادی ایران مرتبط دانست.

نهادهای تحریم‌شده و نقش آنها

به گفته وزارت خزانه‌داری، وزارت امور اقتصادی و دارایی ایران، هرمزسیف را توسعه داده است. نهادی که خدماتی از جمله بیمه، کنترل ترافیک دریایی، تأمین امنیت و امدادرسانی اضطراری به کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز ارائه می‌دهد. این نهاد، ظاهراً ارائه‌دهنده خدمات دریایی تجاری به نظر می‌رسید، اما به ادعای وزارت خزانه‌داری آمریکا، عملاً بازوی ایران برای جمع‌آوری درآمد بوده است.
شرکت بیمه دریایی خلیج فارس نیز بیمه‌نامه‌هایی صادر می‌کرد که به تأیید «نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس» (Persian Gulf Strait Authority) می‌رسید که خودش قبلاً در ۲۷ مه از سوی اوفک تحریم شده بود.
به گفته وزارت خزانه‌داری، این دو مجموعه در کنار یکدیگر، ستون مالی شبکه اخذ عوارض را تشکیل می‌دادند؛ به‌گونه‌ای که هرمزسیف، مسئول ارائه خدمات و پردازش پرداخت‌ها بود و شرکت بیمه دریایی خلیج فارس نیز با صدور بیمه‌نامه، ظاهر قانونی به این سازوکار می‌بخشید.

هدف و سازوکار طرح بیمه

به ادعای مقامات آمریکایی، منطق اصلی این طرح، بسیار آشکار و در عین حال، فرایندمحور بود. ایران از آوریل، دریافت عوارض از نفتکش‌ها را آغاز کرد و بابت هر بشکه محموله، حدود یک دلار مطالبه می‌کرد.
بیمه‌نامه‌های صادرشده توسط شرکت بیمه دریایی خلیج فارس نیز به‌گونه‌ای طراحی شده بودند که دقیقاً خطراتی مانند توقیف کشتی‌ها را پوشش دهند.
وزارت خزانه‌داری، این موضوع را به‌صراحت چنین توصیف کرده است: این بیمه‌نامه‌ها هم درآمدزایی می‌کنند و هم خطراتی را پوشش می‌دهند که خود ایران ایجاد می‌کند.

استفاده ایران از بیت‌کوین برای دور زدن تحریم‌ها

بر اساس اعلام وزارت خزانه‌داری آمریکا، آنچه مقابله با این طرح را دشوارتر می‌کرد، زیرساخت پرداخت آن بود. هرمزسیف، امکان پرداخت با بیت‌کوین و سایر دارایی‌های دیجیتال را فراهم کرده بود تا تراکنش‌ها از مسیر نظام بانکی سنتی انجام نشود. یعنی جایی که تحریم‌های آمریکا، بیشترین قدرت اجرایی را دارند.
پردازش پرداخت‌ها روی بلاک‌چین، این امکان را فراهم می‌کرد که گردانندگان طرح، بدون آنکه از بانک‌های کارگزار استفاده کنند یا تراکنش‌ها در سامانه سوئیفت شناسایی شوند، از شرکت‌های بین‌المللی کشتیرانی درآمد دریافت نمایند.
طبق این گزارش، این موضوع، صرفاً جزئیات فنی نیست، بلکه انتخاب آگاهانه در طراحی زیرساخت مالی، از طریق ایجاد شبکه‌ای مالی خارج از دسترس نهادهای نظارتی غرب بوده است.