http://www.ictnews.ir/
http://ictnews.ir
دوشنبه 30 بهمن 1396
استراتژی سایبری جدید ایران چیست؟
استراتژی سایبری جدید ایران چیست؟

شمارش معکوس پایان کنترل فضای سایبری

هلیا ظهیری
دوران نظارت و مقررات‌گذاری بر فضای مجازی رو به پایان است و به‌سرعت در حال ورود به دورانی هستیم که اصولا مقررات‌ناپذیری از جمله قواعد و فلسفه‌های شکل‌گیری آن به‌شمار می‌رود و شواهد آن از هم‌اکنون البته قابل درک و لمس است.
اکنون علاوه بر سایت‌هایی که جولانگاه متخلفان است و هیچ هراسی هم از فیلتر شدن ندارند، بسیاری از مسیریاب‌های آنلاین و همچنين انبوهی از خدمات الکترونیکی اعم از آموزش، تجارت، بانکداری و خدمات دولتی از سوی غول‌های عمدتا آمریکایی در حال ارایه هستند که البته ما نه‌تنها نظارتی بر آنها نداریم، حتی دسترسی هم برای مطالبه همکاری آنها با نهادهای نظارتی وجود ندارد و در پدیده‌ای تازه‌تر پول‌های مجازی هم در حال حذف بانکداری و بانک‌های مرکزی دنیا هستند.
متخلفان آنلاین در سه جا بساط پهن می‌کنند
قماربازان، کلاهبرداران، سایت‌های دوست‌یابی، فروشندگان مواد مخدر و کالاهای ممنوعه و بسیاری از متخلفان این روزها در فضای مجازی به‌سهولت مشغول کار و کسب درآمد هستند و در سه جای فضای مجازی بساط کار خود را پهن کرده‌اند.
اولین و سنتی‌ترین مکان براي متخلفان، سایت‌هایی هستند که جلوی چشم مسوولان قرار دارند و فیلتر نمی‌شوند. کافی است عبارت ممنوعه را جست‌وجو کنید تا نمونه‌های زیادی بیاید. نمونه اخیرش فروشندگان فیلترشکن هستند که شماره حساب بانکی هم برای پرداخت پول در اختیار مردم گذاشته‌اند. اگرچه در این مورد توضیح مشخصی از سوی مسوولان ارایه نمی‌شود و همین موضوع شایعاتی پیرامون وابسته بودن برخی از این سایت‌ها را تشدید کرده است.
دومین محمل، سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی فیلترشده در ایران هستند و مورد سوم را هم سایت‌ها، پیام‌رسان‌ها و شبکه‌های اجتماعی غیرقابل فیلتر در ایران تشکيل مي‌دهند، مانند کانال‌های تلگرامی که امکان فیلتر آنها از سایر کانال‌ها نیست و به‌زودی نیز با اتکا به فناوری بلاک‌چین، اصولا بساط کار فروشندگان فیلترشکن نیز جمع می‌شود و پایانی بر سیاست‌های فیلترینگی خواهد بود.
غیر‌قانونی‌هایی که آزادانه فعالیت می‌کنند
یکی از قدیمی‌ترین مواردی که مقررات‌گذاری، هشدارها و تهدید‌ها تا به حال بساط آنها را جمع نکرده سایت‌های دوست‌یابی آنلاین هستند. در بخش معرفی یکی از این سایت‌ها حتی اشاره می‌شود که بيشتر سایت‌های دوست‌يابی آنلاین که در ایران فعالیت می‌کنند غیر‌مجاز شناخته شده و فوری فیلتر می‌شوند.
این سایت در بخش معرفی خود اذعان دارد که بيشتر سایت‌های دوست‌یابی در ایران کاملا از محوریت دوست‌یابی خارج بوده و اهداف دیگری از طرف کاربران و مدیران سایت‌ها دنبال می‌کنند که در آغاز با دوست‌یابی رایگان از طرف مبلغان سایت‌ها شروع شده تا کاربران را به سمت خود سوق داده و ثبت‌نام کنند.
یکی دیگر از این سایت‌ها که به‌سهولت در دسترس است، خود را این‌طور معرفی می‌کند: یک جامعه مجازی برای خانم‌ها و آقایانی که شرایط ازدواج دايم را ندارند و تمایل به ازدواج موقت بر اساس موازین شرعی دارند. شما می‌توانید با عضویت در این مجموعه و مشاهده مشخصات خانم‌ها و آقایانی که قصد ازدواج موقت دارند، با آنها تماس بگیرید و مقدمات آشنایی‌تان را فراهم کنید.
مورد دیگری که در سال‌های اخیر رونق بیشتری در ميان کلاهبرداران آنلاین داشته، سایت‌های قماربازی و شرط‌بندی و کازینو‌های آنلاین است. این سایت‌های شرط‌بندی که عمدتا از خارج از کشور هدایت می‌شوند، هر هفته میلیاردها تومان درآمد دارند.
درحالی‌که مقامات قضایی از برخورد با سایت‌های شرط‌بندی خبر می‌دهند، مشهورترین‌های آنها بدون هیچ فیلتر یا محدودیتی در ایران فعالیت می‌کنند.
به گفته کاربران یکی از این سایت‌ها، این سایت در یک سال حدود ٢٠ بار فیلتر می‌شود که هر بار بلافاصله ادمین سایت در کانال تلگرام و صفحه اینستاگرام آدرس جدید سایت را وارد می‌کند و همه بلافاصله دوباره بازی‌شان را از سر می‌گیرند. در حقیقت فیلتر شدن سایت برای آنها بیشتر شبیه یک شوخی است.
آذرماه گذشته سردار هادیان‌فر، ريیس پلیس فتای تهران در گفت‌وگويي اعلام کرده بود: اخیرا شبکه‌های گسترده قمار آنلاین شناسایی شده که تخلف 23 میلیاردی از آنها ضبط شده است. درحال حاضر 3 هزار و 323 سایت و کانال در حوزه قماربازی شناسایی شده‌اند که 248 پرونده قضایی از آنها تشکیل شده و 184 متهم را دستگیر کرده‌ایم.
فیلترینگ بی‌اثر می‌شود
اعلام این آمار و اعمال مقررات و حتی یادآوری غیرقانونی بودن قماربازی و یادآوری مجازات‌های قانونی باعث نشد تا بساط این متخلفان برچیده شود، بلکه آنها با استفاده از بستری که فیلتر نیست و قابل برخورد هم نیست، مانند تلگرام راه فرار از فیلترینگ را طی می‌کنند.
با یک جست‌وجوی ساده به آدرس بدون فیلتر این سایت‌ها، اعم از روبات تلگرامی، اینستاگرام، کانال یوتیوب و صفحه گوگل‌پلاس و ... می‌رسیم.
حالا ثبت‌نام در قمارخانه‌های آنلاین فقط در یک سایت صورت نمی‌گیرد، بلکه روبات‌های تلگرامی در این بستر فعالیت می‌کنند و تبادلات مالی آنها از بستر سیستم بانکی بسیار ساده و آسان انجام می‌شود. حتی ريیس‌پلیس فتا اذعان به نظام‌مند نبودن درگاه‌های اینترنتی و لزوم بررسی اینکه بانک‌ها چرا به قمارباز‌ها درگاه می‌دهند، می‌کند. این در حالی است که ردیابی نقل و انتقالات مالی این افراد با نظارت بانک‌ها امکان‌پذیر است و در شرایطی که ردیابی فعالیت افراد در سایت‌های آنلاین قمار ممکن نباشد، حداقل نقل و انتقال مالی در بستر شبکه بانکی آن کشور دشوار می‌شود.
اما در بستر شبکه‌های اجتماعی و سایت‌های فیلتر‌شده هم شرایط مساعدی نداریم و از آنجا که هیچ دسترسی به مالکان این سایت‌ها و شبکه‌ها وجود ندارد، قدرتی هم برای اعمال مقررات بر آنها نداشته و نخواهیم داشت.
بارها خبر از محکومیت توییتر یا فیس‌بوک و یوتیوب در کشورهای دیگر به‌دلیل محتوای ضدمنافع ملی آن کشورها شنیده‌ایم. برای نمونه دو سال پیش، ترکیه توییتر را به‌دلیل حذف نشدن تبلیغات تروریستی در این شبکه اجتماعی 33 هزار پوند جریمه کرد یا پیش از آن در فرانسه جریمه ۵۰ میلیون دلاری برای توییتر به‌دلیل انتشار پست‌های ضدیهودی در نظر گرفته شد.
این نوع اقدامات پیشگیرانه یا اعمال مقررات یا همکاری برای منافع یک کشور بارها در تعامل کشورها با شرکت‌های بزرگ فناوری دیده می‌شود، اما در ایران خبری از آن نیست و این بسترها جولانگاه بی‌دردسری برای متخلفان مجازی است.
تفاوت ایران با دیگر کشورها
پرسش اصلی اینجاست که آیا استراتژی و آمادگی لازم در کشور برای مواجهه با دنیای مقررات‌ناپذیر که همکاری جهانی از سوی غول‌های فناوری با ما نمی‌شود، داریم؟ بعد از دوران سیاست فیلترینگ، به قول معروف پلن B کشوری با شرایط خاص همچون ما چیست؟
کشورهای آمریکا، اروپایی‌ها، روسیه، چین و ... با فشار به شرکت‌های اینترنتی، وضع قوانین و پیش‌بینی جرایم توانسته‌اند تا حدودی بازار و کشورهای خود را حفظ کنند، در مورد ایران راهکار چیست؟ با این توضیح که انتظار برای اجماع جهانی در مقررات‌گذاری بر فضای مجازی به علت تضاد منافع کشورها ناممکن است.
آن‌طور که پلیس فتا اعلام می‌کند، در 10 ماهه سپری‌شده از سال 96 آمار پرونده‌های تشکیل‌شده در حوزه کلاهبرداری اینترنتی 19 درصد از مجموع پرونده‌ها را شامل می‌شود‌. شايان ذکر است که رشد وقوع این جرایم در سال جاری 20 درصد نسبت به مدت زمان مشابه در سال قبل افزایش داشته است.
اکنون علاوه بر آمار جرایم سایبری که در ایران بالا می‌رود، در دنیا هم شاهد روند‌های تازه‌ای هستیم. تنها در سال 2017 شاهد ظهور انواعی از باج‌افزارهای جدید مانند Wannacry , Notpetya , Locky Goldeneye‌ وJigsaw  بودیم که با سرعت گیج‌کننده‌ای در سراسر جهان گسترش یافتند و کارشناسان پیش‌بینی کرده‌اند که سال 2018 به‌طور غیر‌قابل اجتنابی یک سال پر‌حادثه برای امنیت سایبری خواهد بود که حاوی تعداد بی‌شماری از اصطلاحات جدید خواهد بود.
گسترش اخبار جعلی در شبکه‌های اجتماعی و هدایت افکار، سرقت اطلاعات تجاری و بیمه‌ای، تهدیدهای سایبری رو به‌رشد در بخش تجاری و خسارت به اقتصاد، استفاده از هوش مصنوعی به جای هکرها برای حملات سایبری، بدافزارهای بانکی در تلفن همراه، حملات سایبری بر بستر اینترنت چيزها، استفاده برخی دولت‌ها از تروریست‌ها‌، رشد اخاذی سایبری، افزایش تبادلات ارزهای رمزگذاری‌شده، نشانه گرفتن کشتی‌ها و زیرساخت‌های دریایی و... از جمله مواردی است که پیش‌بینی شده در سال ۲۰۱۸ شدت بیشتری پيدا کند، اما واقعیت این است که با توجه به روند پیش‌گفته، قوانین و مقررات ما نه‌تنها برای مواجهه با این تهدیدات روزافزون کفایت نمی‌کند، بلکه حتی در صورت قانون‌گذاری جدید در دوران خلع سلاح مقررات در برابر روندهای فناوری قرار داریم.
اینکه استراتژی ما برای دوران جدید چه خواهد بود، جای سوال دارد اما اینکه چقدر موفق می‌شویم در این دوران رفتار استراتژیک داشته باشيم روشن نیست. تنها اظهارنظر یک مسوول کافی است تا نشان دهیم در این برهه چقدر دستمان به نشانه تسلیم بالاست؛ وقتی مقام مسوولی می‌گوید: غفلت ما از تکنولوژی جدید ارزهای رمزنگاری‌شده می‌تواند چیزی شبیه بیت‌کوین ایجاد کند و طی چند ماه، چند میلیار دلار از ثروت یک کشور را ببرد، بدون اینکه نظام پولی‌اش روی آن کنترل داشته باشد.
 

 


مطالب مرتبط
نظرات کاربران

ارسال نظر در مورد این مطلب:
نام شما : *
آدرس ایمیل : *
متن نظر : *
کد امنیتی :
Refresh Code

لطفا عبارت درج شده در تصویر بالا را در کادر زیر بنویسید

*
 


کليه حقوق اين سایت متعلق به ICTNEWS است.
انتشار مطالب با ذکر منبع و لینک به سایت مجاز است.
تماس با ما: 88946450  فرم تماس با ما
این پرتال قدرت گرفته از :
سیستم مدیریت پرتال و خبرگزاری دیاسافت
ارتباط با ما : 1000030200