http://www.ictnews.ir/
http://ictnews.ir
يكشنبه 26 شهريور 1396
ICT ایرانی در هفته‌ای که گذشت
ICT ایرانی در هفته‌ای که گذشت

نمره مردود ايراني‌ها در سواد رسانه‌اي

پريسا خسروداد
Khosrodad.news@gmail.com
سوادآموزي در دنياي امروزي، مفهومي‌گسترده‌تر از گذشته دارد. به عبارت ديگر در حال حاضر، علاوه بر خواندن و نوشتن که بنا به آمار رسمي ‌ريیس سازمان نهضت سوادآموزی کشور در اردیبهشت ۱۳۹۴، تنها حدود 10 ميليون نفر ايراني فاقد اين توانايي هستند و به اصطلاح بي‌سواد محسوب مي‌شوند، مفهومي ‌به نام سواد رسانه‌اي وجود دارد که با گذشت زمان نشان مي‌دهد داراي اهميتي کمتر از سواد خواندن و نوشتن نيست. در واقع سواد رسانه‌اي، داراي کيفيتي قوام‌يافته و کامل‌تر از سواد به معناي عام آن است که به‌طور مستقيم بر فرهنگ جامعه تاثير مي‌گذارد. بنا به تعريف متخصصان علوم ارتباطات، سواد رسانه‌ای مانند یک رژیم غذایی است که هوشمندانه مراقب است که چه موادی مناسب هستند و چه موادی مضر؛ چه چیزی را باید مصرف کرد و چه چیزی را نه و یا اینکه میزان مصرف هر ماده بر چه مبنایی باید استوار باشد. در واقع سواد رسانه‌ای به مردم کمک می‌کند تا از سفره رسانه‌ها به‌گونه‌ای هوشمندانه و مفید بهره‌مند شوند. هرچند سواد رسانه‌اي با شاخص‌ها و معيارهاي کمي ‌و تعريف شده قابل اندازه‌گيري نيست، اما به هر حال مي‌توان به طريقي سطح آن را در ميان مردم، ارزيابي کرد. اخیرا اما بررسي‌هاي انجام شده توسط مرکز ملي فضاي مجازي نشان داد که سطح سواد رسانه‌اي در ايران بسيار بحراني است و اين وضعيت زماني بغرنج‌تر مي‌شود که ايراني‌ها فارغ از گروه سني مشخص و مجاز، بيش از چهار ساعت از وقت خود را پاي شبکه‌هاي اجتماعي مي‌گذرانند. از اين روي، مي‌توان گفت شايد به مانند فرماني که صدور آن باعث تاسيس سازمان نهضت سوادآموزي در هفتم دي ماه 1358 شد، لازم باشد تا با تاسيس سازماني ديگر در ايران به سوادآموزي رسانه‌اي شهروندان و ثبت يک مناسبت کاملا ضروري و نه تشريفاتي در تقويم بپردازيم. با محوريت قراردادن اين موضوع، به اهم اخبار ICT ايراني در هفته‌اي که گذشت، مي‌پردازيم.

  • سواد رسانه‌اي ايراني‌ها،12 از 100 است
هفته گذشته معاون مرکز فناوری اطلاعات و رسانه‌های دیجیتال وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، اعلام کرد مردم ما دسترسی‌های فراوانی به ابزار و فناوری‌های دیجیتالی پیدا کردند، اما مهارت‌ها و آگاهی‌های لازم برای استفاده از این ابزار‌ها را به اندازه کافی ندارند.
در همين راستا علی‌رغم اینکه ضریب نفوذ اینترنت و گوشی‌های هوشمند در ایران بالای ۵۰ درصد است و پا به پای دنیا پیش رفته‌ایم، اما متاسفانه دانش و سواد دیجیتالی مردم در سطح بسیار پایینی است. به شکلی که طبق گزارش رسمی مرکز ملی فضای مجازی از 100 نمره ۱۲ نمره بیشتر نیست که این عدد بسیار نامناسب است. به گفته وي، نحوه کارکردن با موتورهای جست‌وجوگر، نحوه آگاهی مردم از تراکنش‌های بانکی، نحوه کسب اطلاعات از شبکه‌های اجتماعی، آسیب‌های اجتماعی، فریب‌های فضای مجازی و کلاهبرداری‌های اینترنتی، از موارد بررسی‌های مرکز ملی فضای مجازی بوده است.
به گزارش عصرارتباط، نتايج اين تحقيق مي‌تواند براي خانواده‌ها و مسوولان بسيار تکان دهنده باشد. زيرا مي‌توان در دست گرفتن يک گوشي متصل به اينترنت را با خطر رانندگي بدون گواهي‌نامه مقايسه کرد. اما متاسفانه شاهد اين هستيم که سياست‌هاي حاکم بر مديريت محتوا در فضاي مجازي، بيش از آن که پيشگيرانه باشد، جنبه تنبيهي دارد و بيشتر از آنکه به دنبال ارتقاي سواد رسانه‌اي مردم و بالابردن آگاهي آنها از آنچه که دريافت و يا بازنشر مي‌کنند، باشد در پي بلوکه‌سازي و مسدودسازي محتواست.
  • تحريم جهاني موبايل عليه ايران
هفته گذشته، وضع يک تحريم جديد در حوزه ارتباطات، بازتاب گسترده‌اي را به خود اختصاص داد. در اين زمينه، انجمن جهانی موبایل موسوم به (GSMA) که بر خلاف ساير نهادهاي جهاني، در دوران تحریم‌ نيز به ایران خدمات ارايه می‌کرد؛ تصميم گرفت از اين پس سرویس‌دهی خود را به ایران قطع کند. اما چرا خدمات انجمن مذکور براي ايران حايز اهميت است؟ GSMA، معتبرترين انجمن جهاني موبايل است که وظيفه هماهنگي‌هاي بين‌المللي در حوزه موبايل را بر عهده دارد و ارايه کدهاي IMEA که به نوعي شماره شناسنامه گوشي محسوب مي‌شود، از اصلي‌ترين خدمات اين انجمن است. لذا چنانچه انجمن مذکور، تصميم اجرايي جهت تحريم ايران بگيرد، بدون ترديد علاوه بر ايجاد مشکل در طرح‌هاي زيرساختي حوزه ارتباطات و موبايل در کشور، پروژه‌هايي مانند رجيستري تلفن همراه در ايران هرگز به جايي نخواهد رسيد و تا زماني که رجيستري تلفن همراه به مثابه پرونده‌ خاک‌خورده‌اي است که ميان گمرک، وزارت صنعت و سازمان تنظيم مقررات از اين دست به آن دست مي‌شود، ساماندهي بازار گوشي و کنترل قاچاق در اين حوزه رويايي بيش نخواهد بود.
GSMA همچنين متولي برگزاري کنگره جهاني موبايل بارسلون است که يکي از بزرگ‌ترين نمايشگاه‌هاي صنعت موبايل دنياست که مقامات دولتي و اپراتورهاي تلفن همراه دنيا، ضمن حضور در آن به انجام هماهنگي‌هاي بين‌المللي در حوزه موبايل و همچنين دادوستد تکنولوژي‌هاي ارتباطي مي‌پردازند و هر ساله ايران در اين رويداد حضور دارد. حال بايد ديد، علت اخذ تصميمات پيرو تحريم ايران در شرايط پساتحريم چيست و واکنش انجمن مذکور به اين پيگيري‌ها چگونه خواهد بود؟
  • درخواست FBI برای شنود تلگرام
ما در گزارش ICT ايراني در هفته‌اي که گذشت، صرفا به تحليل اخبار داخلي مي‌پردازيم. اما خبري که در ادامه به آن خواهيم پرداخت، گرچه پوشش جهاني به خود دارد، اما به‌طور مستقيم به ايران مرتبط است.
هفته گذشته، پاول دوروف، مديرعامل تلگرام که سابقه‌اي طولاني در زمينه افشا کردن پيشنهاد دولت‌ها جهت ايجاد امکان شنود محتواي رد و بدل شده در اين رسانه اجتماعي دارد، از درخواست FBIجهت دسترسي به سرورهاي تلگرام خبر داد. به گفته وي، مقامات پليس فدرال آمريکا از وي درخواست کرده‌اند که مجوز استفاده از درهای پشتی (شنود) این نرم‌افزار را به آنها بدهد که البته اين درخواست از جانب وي رد شده است. دوروف، همچنين مدعي است از سال 2014 تا به امروز تحت‌فشار مقامات آمریکایی قرار گرفته تا شرایط شنود تلگرام را برای آنها فراهم کند ولی او هر بار این پیشنهاد را رد کرده است. بررسي سابقه اين درخواست نشان مي‌دهد، دولت آمریکا جهت نيل به هدف خود، سعی کرده است تا دوروف را به قوانین این کشور ارجاع داده و او را مجبور به ساخت درگاه دسترسی پشتی برای تلگرام کند، اما وي اعلام کرده است؛ از آنجا که تلگرام به‌عنوان یک شرکت در آمریکا هیچ حضوری ندارد، هیچ اجباری برای تبعیت از قوانین آمریکا برای آنها وجود ندارد. اما پس از افشاي اين درخواست، نخستين سوالي که مطرح است، اين است که تلگرام، اپليکيشني است که در آمريکا جزو پيام‌رسان‌هاي محبوب به شمار نمي‌رود، حتي بر اساس آمار موجود، جزو ده تاي انتخابي اول شهروندان اين کشور نيز نيست. پس پيگيري دولت اين کشور جهت دسترسي به اطلاعات مبادله شده در تلگرام به چه علت است؟ گمانه‌زني‌ها بر اين اساس استوار است که دسترسي به اطلاعات کاربران کشورهايي که تلگرام، پيام‌رسان محبوب آنهاست مي‌تواند دليلي جهت توجيه اقدام اخير دولت آمريکا باشد، که در راس اين کشورها، ايران با 40 ميليون کاربر تلگرام قرار دارد. بر اين اساس، مهندسي اجتماعي و تحليل محتواي پيام‌هاي مبادله شده کاربران ايراني توسط هر کشور يا دولتي که بتواند به اين گنجينه ارزشمند دسترسي پيدا کند، مي‌تواند جهت اخذ تصميمات راهبردي اعم از سياسي، اقتصادي، دفاعي و حتي فرهنگي و اجتماعي بسياربسيار مفيد باشد.
  • نهنگ آبي، واکنش‌ها از روسيه تا ايران
نهنگ آبي، که دو الي سه هفته‌اي است به شکل غيرمنتظره و دور از ذهني واکنش دستگاه‌هاي دولتي، نظارتي و پليسي ايران را به خود معطوف داشته است و در عين حال به يکي از موضوعات پرچالش و مخاطره‌برانگيز رسانه‌ها به ويژه در فضاي مجازي تبديل شده است، هفته گذشته حال و هواي جديدي به خود گرفت؛ حال و هوايي که تقريبا شکلي مختومه به اين پرونده داد.
در پي انتشار گسترده مطالبي درباره چالش روسي نهنگ آبي در شبکه‌هاي اجتماعي و احتمال ارتکاب اعمال مرگباري نظير خودکشي براي گيمرهاي آن، مقامات ايراني موضع گيري‌هايي کردند که بسيار جالب و تامل‌برانگيز بود. نخستين موضع‌گيري، متعلق به جهرمي، وزيرICT  بود که بیان داشت با مدیران وي‌کي (شبکه اجتماعي محبوب در روسيه) برای عدم اشاعه خشونت از طریق این شبکه اجتماعی مذاکره می‌کنیم. اما گويا اين واکنش جهرمي، واکنش غيرمستقيم رييس بنياد ملي بازي‌هاي رايانه‌اي را نيز برانگيخت. به‌طوري که رييس بنياد بازي‌هاي رايانه‌اي اندکي پس از واکنش جهرمي، اظهار داشت بنیاد ملی بازی‌های رایانهای از سه ماه پیش از این موضوع مطلع بوده اما آن را رسانه‌ای نکرده چرا که می‌دانست تاثیر منفی می‌گذارد. همان تاثیری که امروز در سطح جامعه شاهد آن هستیم. وي همچنين افزود، اگر قرار است صحبتی درباره بازی‌های رایانهای انجام شود، این کار با هماهنگی بنیاد صورت بگیرد.
اما دامنه موضع‌گيري‌ها در قبال اين بازي روسي، به رييس اورژانس اجتماعي نيز رسيد. به‌طوري که حسین اسدبیگی، در اين زمينه اظهار داشت، اقدام به خودکشی در افراد پیچیده‌تر از آن است که از طریق بازی به آن دست بزنند و در ضمن اعلام کرد هیچ‌گونه خودکشی در ایران از طریق بازی مذکور تا این لحظه رخ نداده است. اما در نهايت، پليس فتا-که همگان مي‌دانيم حواسش به همه هست- وارد عمل شد. در اين خصوص، سرهنگ دوم علی نیک‌نفس، ريیس مرکز تشخیص و پیشگیری از جرایم سایبری پلیس فتا بيان داشت، هجمه وارد شده در شبکه‌های اجتماعی در مورد بازی نهنگ آبی تعجب‌آور است و بیش از آنکه به واقعیت‌ها بپردازد دامنه شایعات را توسعه داده و باعث ایجاد هراس در جامعه و خانواده‌ها شده است. خبرنگار عصر ارتباط به منظور جلوگيري از تبليغات و همچنين فراهم کردن زمينه جهت استفاده سودجويان از اين بازي، از ارايه جزييات فني اين بازي خودداري مي‌کند.
 


مطالب مرتبط
نظرات کاربران

ارسال نظر در مورد این مطلب:
نام شما : *
آدرس ایمیل : *
متن نظر : *
کد امنیتی :
Refresh Code

لطفا عبارت درج شده در تصویر بالا را در کادر زیر بنویسید

*
 


کليه حقوق اين سایت متعلق به ICTNEWS است.
انتشار مطالب با ذکر منبع و لینک به سایت مجاز است.
تماس با ما: 88946450  فرم تماس با ما
این پرتال قدرت گرفته از :
سیستم مدیریت پرتال و خبرگزاری دیاسافت
ارتباط با ما : 1000030200